Stjórn fiskveiða
Ályktun 62. aðalfundar LÍÚ vegna endurskoðunar laga um stjórn fiskveiða
Aflamarkskerfið er hornsteinn fiskveiðistjórnunar á Íslandi.
Aðalfundur LÍÚ telur að áfram eigi að byggja stjórn fiskveiða á
aflamarkskerfinu enda stuðlar það að hagræðingu og vel skipulögðum
rekstri. Ekki hefur verið sýnt fram á að aðrar aðferðir stuðli
betur að sjálfbærri nýtingu fiskistofnanna.
Útvegsmenn eiga stjórnarskrárvarin atvinnuréttindi til að stunda fiskveiðar í fiskveiðilögsögunni og utan hennar enda eru aflahlutdeildir óbein eign þeirra.
Frá því aflamarkskefið var tekið upp hafa yfir 80% veiðiheimilda skipt um hendur og þannig hafa útvegsmenn fylgt því markmiði um hagræðingu, sem lög um stjórn fiskveiða kveða á um.
Útvegsmenn eru tilbúnir til að greiða hóflegt auðlindagjald,
verði það til að ná víðtækri sátt um stjórnun fiskveiða og
jafnræðis verði gætt á milli atvinnugreina.
Jafnframt vekja útvegsmenn athygli á eftirfarandi atriðum, sem eru
forsenda þess að sátt náist um greiðslu auðlindagjalds:
-Mest hagkvæmni næst í sjávarútvegi ef gildistími úthlutunar
aflahlutdeilda er varanlegur.
-Reglur um greiðslu auðlindagjalds gildi til langs tíma enda er óviðundandi fyrir sjávarútveginn að búa við þá óvissu sem greinin hefur búið við undanfarin ár. Óvissa um varanleika úthlutunar veiðiheimilda hefur tafið nauðsynlega hagræðingu og framþróun í sjávarútvegi.
-Að upphæð auðlindagjalds verði ákveðin með hliðsjón af afkomu sjávarútvegsins og að útgerðinni verði veittur tími til aðlögunar að greiðslu gjaldsins. Jafnframt verði tekið mið af starfsskilyrðum sjávarútvegs í samkeppnislöndunum.
- Útvegsmenn telja að stefna skuli að séreignarrétti náttúruauðlinda, enda er handhöfn og nýting þeirra betur komin í höndum einstaklinga en í ríkiseign.
-Auðlindagjald verði ekki notað til mismununar innan greinarinnar og mismunun í úthlutun aflaheimilda á milli aðila og byggðarlaga verði aflögð.
-Hugmyndum um svokallaða fyrningarleið og uppboð ríkisins á aflahlutdeildum eða aflamarki er alfarið hafnað og einsýnt er að aldrei getur orðið sátt um þessa leið innan sjávarútvegsins. Fyrning aflahlutdeilda ár fyrir ár grefur stöðugt undan rekstrargrunni fyrirtækja í sjávarútvegi. Þeir sem þegar hafa fjárfest í skipum og öðrum búnaði og hafa því mestu að tapa standa frammi fyrir algerri óvissu hvað það varðar að geta tryggt sér óbreytta kvótastöðu nema með því að setja fram mjög há tilboð í aflahlutdeildir til jafns við þær sem fyrndar eru. Afleiðingin yrði aukin óvissa og lakari grundvöllur fyrir viðskiptalegar ákvarðanir í rekstri útgerðarfyrirtækja. Fyrningarleiðin grefur undan þeirri afstöðu útgerðaraðila að langtímahagsmunum þeirra sé best borgið með því að sókn í fiskstofnana sé stjórnað með skynsamlegum hætti og vel sé gengið um auðlindina.
Útvegsmenn telja allar undanþágur sem veittar hafa verið frá þeim megin reglum sem í aflamarkskerfinu felast algerlega óviðundandi og hvetja stjórnvöld til að fella slíkar undanþágur gagnvart smábátum niður og að öll skip fari í aflamark. Hugmyndum um að taka enn meira aflamark frá aflamarksskipum og flytja til krókaaflamarksskipa er harðlega mótmælt.
Fundurinn lýsir sig andvígan því að heimilt verði að framselja
aflahlutdeild til fiskvinnslustöðva eins og lagt er til í skýrslu
nefndar um endurskoðun laga um stjórn fiskveiða.
