Lægra aflamark hvalveiða

Óvissa er um stofnstærð hrefnu

Veiðiráðgjöf Hafrannsóknastofnunarinnar fyrir árið 2008

Hafrannsóknastofnun lagði til að aflamark á á hrefnu á íslenzka landgrunnini á árinu 2008 til bráðabirgða yrði 100 dýr. Áður hafði stofnunin lagt til árlega veiði á 400 dýrum. Minni kvóti nú skýrist af því að ekki tókst að telja hrefnu á svæðinu árið 2007 með viðunandi hætti, en ljóst er þó að þá var mun minna af hrefnu á svæðinu en árin áður. Síðar kom í ljós í talningu úr flugi að hrefnu á svæðinu hafði fjölgað á ný á árinu 2008. Kvótinn á árinu var svo ákveðinn 40 dýr í samræmi við eftirspurn eftir hrefnukjöti innan lands.

Í tillögum Hafrannsóknastofnunar segir svo: “Samkvæmt fyrri úttektum vísindanefndar NAMMCO á ástandi Mið-Atlantshafsstofns hrefnu var stofnstærð hér við land talin nálægt því sem talið er að hún hafi verið áður en veiðar hófust. Þær veiðar sem stundaðar voru á síðustu öld höfðu samkvæmt því lítil áhrif á stofnstærðina. Á grundvelli þessara úttekta hefur Hafrannsóknastofnunin á undanförnum árum lagt til að veiðum yrði haldið innan við 400 dýr á ári. Ljóst er að mikil fækkun hefur orðið  á  landgrunnssvæðinu ef marka má talningarnar 2007. Jafnframt er ljóst að þar sem skipatalningarnar misfórust hvað varðar hrefnu er ekki unnt að meta stærð Mið Norður-Atlantshafs hrefnustofnsins með fullnægjandi hætti út frá gögnunum.

Í ljósi þeirrar óvissu sem ríkir um stofnstærð hrefnu eftir talningarnar 2007 og að enn hefur ekki farið fram formleg úttekt á veiðiþoli stofnsins skv. hinum nýju gögnum, leggur stofnunin áherslu á að fyllstu varúðar sé gætt við ákvörðun aflamarks. Endurnýjunargeta hvalastofna hefur verið talin á bilinu 1-10% á af kynþroska hluta stofnsins á ári, en algengast er að miðað sé við 2-6%.

Fordæmi eru fyrir því innan IWC og NAMMCO að bráðabirgðaráðgjöf miðist við 1% af heildarstofni. Ef miðað er við lægra matið úr flugtalningunum (10700), er veiðiþolið um 100 dýr samkvæmt þeirri nálgun og er það tillaga Hafrannsóknastofnunarinnar um bráðabirgða aflamark á vertíðinni 2008. Ljóst er að hér er um mjög varlegt mat að ræða. Hafrannsóknatofnunin ítrekar að hér er um að ræða mjög varfærna veiðiráðgjöf til eins árs og mun hún verða endurskoðuð þegar formleg úttekt á veiðiþoli stofnsins til lengri tíma hefur farið fram. Mikilvægt er að fylgst verði náið með stofninum á næstu árum.”

Stofnunin lagði til að veiðar á langreyði yrðu takmarkaðar við 150 dýr, miðað við að aðeins yrði veitt á hefðbundinni veiðislóð vestur af landinu. Væri miðað við heildarútbreiðslusvæði stofnsins mætti veiðin hina vegar verða allt að 200 dýrum.

Um þetta segir svo í skýrslu stofnunrinnar: “Við stjórnun veiða hefur jafnan verið gert ráð fyrir að langreyðar í Norður-Atlantshafi skiptist í 7 stofna, þ.e. Á svæðunum við: 1) Nova Scotia, 2) Nýfundnaland-Labrador, 3) Vestur-Grænland, 4) Austur-Grænland-Ísland EGI), 5) Norður-Noreg, 6) Vestur-Noreg/Færeyjar og 7) Bretlandseyjar, Spán og Portúgal. Samkvæmt talningum árin 1987 og 1989 og fyrri merkingum við strendur Kanada var áætlað að stofnstærð langreyðar í Norður-Atlantshafi væri a.m.k. 50 þús. dýr, þar af um 16 þús. á svæðinu Austur-Grænland - Ísland - Jan Mayen (EGI stofnsvæði). Samkvæmt talningunum 2001 voru um 14 þús. dýr á svæðinu milli Austur-Grænlands og Íslands og um 23 700 langreyðar alls á EGI-stofnsvæðinu. Samanburður á talningum sýnir að langreyði hefur fjölgað, sérstaklega vestur af landinu, síðan reglulegar talningar

hófust árið 1987. Í nóvember 2003 gerði vísindanefnd NAMMCO úttekt á ástandi langreyðarstofna í Norður-Atlantshafi þar sem gögn frá talningunum 2001 um stofnstærðir voru lögð til grundvallar. Samkvæmt þeirri úttekt er EGI-stofn langreyðar nálægt þeirri stærð sem talið er að hafi verið áður en veiðar úr stofninum hófust. Vegna óvissu í stofngerð ákvað nefndin í varúðarskyni að byggja ráðgjöf sína á þeirri kenningu að sérstakur undirstofn væri á hefðbundnum hvalamiðum vestur af landinu.    

Vísindanefndin ályktaði að árlegar veiðar á 150 langreyðum á hefðbundnum hvalamiðum vestur af landinu (svæði B) næstu 20 ár myndu ekki fækka langreyði á þessu svæði. Ef veiðar yrðu einnig stundaðar utan þessa svæðis eru veiðar á 200 langreyðum innan marka sjálfbærni. Frumniðurstöður talninganna 2007 benda til að 20 600 langreyðar hafiverið á EGI stofnsvæðinu. Þetta mat er ekki marktækt frábrugðið matinu frá 2001. Gert er ráð fyrir að endanlegt mat liggi fyrir síðar á árinu 2008.”