Fréttir

„Samkvæmt Hafréttarsáttmála Sameinuðu þjóðanna og Úthafsveiðisamningnum ber Norðmönnum og ESB skylda til að semja við Ísland um stjórn makrílveiðanna. Með því að útiloka Ísland með ólögmætum hætti  frá samningaviðræðum um heildarstjórn makrílveiðanna í áratug hafa Noregur og Evrópusambandið verulega rýrt trúverðugleika eigin aðferða við stjórn veiðanna," segir m.a. í grein eftir upplýsinga- og kynningarfulltrúa LÍÚ í Fiskifréttum í morgun. Greinin fer hér á eftir í heild:

Innistæðulaus gagnrýni

Ekkert fyrirliggjandi samkomulag er um heildarstjórn makrílveiða. Þessi lykilstaðreynd hefur ekki farið hátt í fréttum ýmissa erlendra miðla að undanförnu, þar sem kynt hefur verið undir því að „makrílstríð" sé í uppsiglingu á milli Íslands og annarra strandríkja. Þar hafa verið birtar yfirlýsingar stjórnmálamanna jafnt sem forvígismanna hagsmunasamtaka í sjávarúvegi og nýlega ýjaði fiskimálastjóri ESB, Maria Damanaki, að því að eftirmálar kynnu að verða léti Ísland ekki af makrílveiðum sínum.

„Samkvæmt Hafréttarsáttmála Sameinuðu þjóðanna og Úthafsveiðisamningnum ber Norðmönnum og ESB kylda til að semja við Ísland um stjórn makrílveiðanna. Með því að útiloka Ísland með ólögmætum hætti  frá samningaviðræðum um heildarstjórn makrílveiðanna í áratug hafa Noregur og Evrópusambandið verulega rýrt trúverðugleika eigin aðferða við stjórn veiðanna. Skortur á samræmdri heildarstjórn makrílveiðanna er bein afleiðing þessarar framkomu Norðmanna og ESB.

Óumdeilt lögmæti veiðanna
Lögmæti makrílveiða Íslendinga innan eigin lögsögu er óumdeilt samkvæmt Hafréttarsáttmála Sameinuðu þjóðanna.  Íslendingar eiga sama rétt til veiða á makríl í íslensku lögsögunni og Norðmenn og aðildarríki ESB eiga til að veiða makríl í sínum lögsögum. Veiðar okkar eru sömuleiðis fullkomlega ábyrgar því þær lúta sömu reglum og gilda um allar aðrar veiðar íslenskra skipa, þ.e. aflinn er tilkynntur og vigtaður við löndun. Ásakanir Norðmanna og ESB um óábyrgar veiðar eru ekki aðeins tilhæfulausar heldur lýsa þær miklum tvískinnungi. Þessir sömu aðilar hafa ítrekað veitt makríl umfram ráðgjöf og hluti kvóta þeirra hefur verið ákveðinn einhliða. Sú gagnrýni sem þeir hafa sett fram er því innistæðulaus.

Nauðsynlegt að halda því til haga að þrátt fyrir ítrekaðar beiðnir íslenskra stjórnvalda í heilan áratug var beiðni þeirra um að fá að koma að samningum um stjórn makrílveiðanna ávallt synjað. Þar sem Íslandi var ekki hleypt að samningaborðinu við ákvarðanatöku um heildarafla makríls fyrir árið 2010 setti Ísland sér einhliða 130.000 tonna kvóta. Þessi ákvörðun var tekin og tilkynnt áður en ákvarðanir annarra strandríkja um heildarafla makríls lágu fyrir. Þannig gafst þeim færi á - væri áhugi fyrir hendi - að taka ákvörðun Íslands með í reikninginn við ábyrga ákvörðun um heildarafla í makríl.

Samningur er sameiginleg ábyrgð allra
Bráðabirgðaniðurstöður nýlegs leiðangurs Hafrannsóknastofnunarinnar gefa tilefni til aukinnar bjartsýni varðandi makrílgengd við Ísland. Þær sýna, að útbreiðsla makríls við landið hefur aukist miðað við niðurstöður samskonar leiðangurs, sem farinn var í fyrra og að magnið sé meira en þá. Þetta er í takti við niðurstöður alþjóðlegs leiðangurs í sumar, sem Ísland tók þátt, þar sem  í kannaður var fjöldi og útbreiðsla hrogna á hrygningarsvæði makrílsins. Þær staðfestu að hrygningarsvæði makrílsins væri að færast inn í íslenska lögsögu. Það mun styrkja stöðu Íslands í samningum um makrílinn.

Samningaviðræður um heildarstjórn makrílveiðanna fyrir árið 2011 - með þátttöku Íslands - eru fyrirhugaðar í haust. Það er á sameiginlega ábyrgð allra hlutaðeigandi aðila að komast að samkomulagi um heildarstjórn makrílveiðanna.

Sigurður Sverrisson, upplýsinga- og kynningarfulltrúi LÍÚ