Fréttir

Verði ekki þegar í stað gripið til róttækra ráðstafana til þess að bæta úr ágöllum sameiginlegrar sjávarútvegssstefnu Evrópusambandsins kann svo að fara að sjávarútvegur í löndum sambandsins verði liðinn undir lok þegar kemur að næstu endurskoðun stefnunnar. Varað er við þessu í nýrri skýrslu sem lögð hefur verið fram á Evrópusambandsþinginu.

Íslensk sjávarútvegsfyrirtæki hafa lagt verulega fjármuni í rannsóknir og þróun veiða á makríl á undanförnum árum um leið og þau hafa smám saman verið að ná tökum á veiðum og vinnslu þessarar mikilvægu uppsjávartegundar. Þetta kom fram á fjölsóttri málstofu um um veiðar og vinnslu á makríl sem sjávarútvegsráðuneytið stóð fyrir í vikunni.

„Þessi skýrsla ESB kemur ekki á óvart og er í raun staðfesting á öllu því sem við höfum sagt um áhrif hugsanlegrar aðildar að sambandinu á sjávarútveginn á Íslandi," segir Friðrik J. Arngrímsson, framkvæmdastjóri Landssambands íslenskra útvegsmanna um greiningarskýrslu  (e. Analytical Report) framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins um aðildarumsókn Íslands að ESB, sem kynnt var í gær.

„Ég er landsbyggðarmanneskja og stolt af því. Ég veit að u.þ.b. 90% af aflaheimildum Íslands eru utan höfuðborgarsvæðisins. Því segi ég að svokölluð fyrningaleið er bara ein leið til að leggja auknar byrðar á okkur sem búum á hér landsbyggðinni," sagði Rósa Guðmundsdóttir í ræðu sem hún flutti á fjölmennum baráttufundi um sjávarútveg í félagsheimilinu Klifi í Ólafsvík fyrir helgina.

„Nú boðar sitjandi ríkisstjórn grundvallarbreytingar á stjórn fiskveiða. Hin svokallaða fyrningarleið er hennar lausn og að sjálfsögðu er fyrningin sett fram í nafni réttlætis. Auðvitað vilja allir réttlæti! En þeir sem telja sig handhafa réttlætis eru oftast nær hættulegir menn. Og réttlæti fyrir nokkra getur verið ranglæti fyrir marga," sagði Kristín Björk Gilsfjörð, sjómannskona á Hellissandi, í áhrifaríkri ræðu í félagsheimilinu Klifi í Ólafsvík sl. fimmtudag.

Fjölmennur baráttufundur sem haldinn var í félagsheimilinu Klifi í Ólafsvík sl. fimtudagskvöld, er nú aðgengilegur á YouTube-vefnum. Á fundinum var sjónum beint að því óvissuástandi sem ríkir um framtíðarskipan sjávarútvegs vegna fyrningaráforma stjórnvalda. Upptökur má nálgast með því að smella á YouTube-merkið.

Aflaverðmæti íslenskra skipa nam rúmum 106 milljörðum króna á fyrstu ellefu mánuðum ársins 2009, samanborið við 91 milljarð yfir sama tímabil 2008. Þetta kemur fram í frétt frá Hagstofu Íslands. Aflaverðmæti hefur því aukist um 15 milljarða eða 16,6% á milli ára. Aflaverðmæti í nóvember nam 10,4 milljörðum króna en var 11,3 milljarðar í nóvember 2008.

Heildarafli íslenskra skipa nam 55.445 tonnum í janúar. Það er 22,5% minna í tonnum talið en kom á land í sama mánuði árið 2009. Aflinn var þá 71.520 tonn. Breyting á milli ára skýrist að mestu af minni afla uppsjávartegunda, rétt eins og í mánuðum á undan. Metinn á föstu verði var aflinn 8,9% minni í janúar en árið áður.  

Allir frummælendur úr hópi heimamanna, á fjölmennum baráttufundi í Ólafsvík í gærkvöld, sýndu stjórnvöldum rauða spjaldið þegar fyrningarleið í sjávarútvegi bar á góma í máli þeirra. Kristinn Jónasson, bæjarstjóri í Snæfellsbæ, sagði fyrningarleiða mikla ógn fyrir byggðalag eins og Snæfellsbæ og Snæfellsnesið allt.  „Sú óvissa sem þessum vangaveltum fylgir hefur þegar unnið heilmikinn skaða í sjávarbyggðum um allt land."  

„Sjávarútvegurinn er ein mikilvægasta atvinnugrein landsmanna og á honum byggja mörg byggðarlög afkomu sína. Mikil tækifæri eru enn til staðar í íslenskum sjávarútvegi og vaxtarmöguleikar eru miklir í greininni. Ljóst er að til að Íslendingar geti unnið sig út úr þeirri kreppu sem þeir glíma nú við, þarf öflugar útflutningsgreinar. Þar mun íslenskur sjávarútvegur gegna lykilhlutverki og því er mikilvægt að skapa honum eins hagstæð skilyrði og kostur er," skrifar Tómas Már Sigurðsson, forstjóri Alcoa á Íslandi, í grein sem birtist í Austurglugganum í síðustu viku. Greinin fer hér á eftir:

„Ríkisstjórnin áformar að hefja fyrningu aflaheimilda í haust. Það liggur ljóst fyrir að fyrningarleiðin færir þjóðinni ekki aukin verðmæti. Félagar mínir í útgerð hafa hver á fætur öðrum komið fram undanfarið og varað við þessum hugmyndum. Forystumenn sjómannasamtakanna vara við þeim. Sveitarstjórnir um land allt vara við þeim. Stjórnvöld hlusta ekki," skrifar Hjörtur Gíslason, stjórnarformaður Ögurvíkur hf., m.a. í grein sem birtist í Fréttablaðinu í morgun. Greinin fer hér á eftir í heild:

Almennur baráttufundur verður í félagsheimilinu Klifi í Ólafsvík í kvöld, 18. febrúar, kl. 20:30. Þar verður kastljósum einkum beint að þeim efnahags- og samfélagslegu áhrifum sem ríkjandi óvissa um framtíðarskipan í sjávarútvegi hefur á fiskvinnslufyrirtæki, fiskvinnslufólk, smábátaútgerð og mannlíf yfirleitt í byggðarlögum á Snæfellsnesi, meðal annars vegna hugmynda um svokallaða fyrningarleið.

„Ráðherra félagsmála velur að sjálfsögðu það orðfæri sem hann telur henta til að koma sjálfum sér og málstað sínum á framfæri við almenning. Það væri hinsvegar æskilegt að hann umgengist staðreyndir af meiri virðingu en fram kemur í þessu viðtali," skrifar Friðrik J. Arngrímsson, framkvæmdastjóri Landssambands íslenskra útvegsmanna, í grein sem birtist í Fréttablaðinu í gær, þar sem hann svarar ummælum sem höfð voru eftir félagsmálaráðherra í blaðinu sl. laugardag. Greinin fer hér í heild:

Upptökur af fjölmennum morgunverðarfundi LÍÚ á Grand Hótel í gær eru nú aðgengilegar á vefsvæðinu YouTube. Vegna takmarkana á lengd einstakra upptaka á vefsvæðinu hefur upptökunum verið skipt niður í 20 númeraða styttri hluta. Upptökurnar má nálgast með því að smella á YouTube-merkið.

„Prófessorinn heldur því meðal annars fram, að það að sjávarútvegsfyrirtæki skipti á aflaheimildum eða leigi aflaheimildir sín á milli sé sambærilegt við það að háar fjárhæðir séu teknar út úr sjávarútveginum í formi auðlindagjalds. Sú niðurstaða hans er algjörlega galin," segir Þorvarður Gunnarsson, framkvæmdastjóri Deloitte, í grein í Morgunblaðinu í morgun. Þar svarar hann dylgjum Ólínu Þorvarðardóttur í garð fyrirtæksins og úttektar sem það vann um áhrif fyrningarleiðarinnar á sjávarútveginn. Grein fer hér í heild:

Um 250 manns sóttu morgunverðarfund Landssambands íslenskra útvegsmanna á Grand Hótel í morgun undir yfirskriftinni Fyrningarleið í sjávarútvegi?  Þar fluttu erindi þeir Þorvarður Gunnarsson, framkvæmdastjóri Deloitte, Jón Eðvald Friðriksson, framkvæmdastjóri FISK Seafood hf. og Ragnar Árnason, prófessor í hagfræði við Háskóla Íslands. Fundarstjóri var Vilhjálmur Egilsson, framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins.

„Nú er tími fyrir sjávarútvegsfyrirtæki, sveitarfélög og verkalýðshreyfinguna að taka höndum saman og tryggja að menn stígi ekki óskynsamleg skref hvað varðar breytingar á fiskveiðistjórnunarkerfinu. Óvissuástandið sem nú ríkir er óþolandi og því verður að linna," sagði Smári Geirsson, bæjarfulltrúi í Fjarðabyggð í ræðu sem hann flutti á opnum fundi fyrir fullu húsi á Eskfirði í gær. Yfirskrift fundarins var Sjávarútvegur í óvissu!

„Á sama tíma og sáttanefnd er að störfum, til reyna ná lendingu um framtíðarstjórnkerfi fiskveiða, eru menn að störfum við ýmsar breytingar og viðbætur við stjórnkerfið sem engan veginn geta verið ásættanlegar fyrir framtíðarrekstrarskilyrði greinarinnar. Skötuselsfrumvarpið svokallaða er einn hluti af þessum breytingum," sagði Gunnþór Ingvason, formaður Útvegsmannafélags Austurlands, í ræðu sinni á opnum fundi á Eskifirði í gær.

„Þetta var mjög vel sóttur, góður og málefnalegur fundur," sagði Adolf Guðmundsson, formaður LÍÚ, um fund sem haldinn var síðdegis undir yfirskriftinni Sjávarútvegur í óvissu! Fundarefnið var afleiðingar fyrningarleiðar í sjávarútvegi og afnám sjómannaafsláttarins. Fullt hús var í Valhöll á Eskifirði eða um 140 manns þrátt fyrir að loðnuvertíð sé nú í fullum gangi þar eystra.

Seyðisfjarðarkaupstaður, Fjarðabyggð og Útvegsmannafélag Austurlands boða til almenns fundar í Valhöll á Eskifirði kl. 17:00 í dag, undir yfirskriftinni Sjávarútvegur í óvissu!  Fundarefnið er afleiðingar fyrningarleiðar í sjávarútvegi og afnám sjómannaafsláttarins. Frumælendur verða Eggert Guðmundsson, forstjóri HB-Granda hf., Gunnþór Ingvason, formaður Útvegsmannafélags Austurlands, Smári Geirsson, bæjarfulltrúi í Fjarðabyggð og Sverrir Mar Albertsson, framkvæmdastjóri Afls starfsgreinafélags. Fundarstjóri verður Guðmundur Bjarnason, fyrrverandi bæjarstjóri Fjarðabyggðar.

Landssamband íslenskra útvegsmanna boðar til morgunverðarfundar á Grand Hótel nk. fimmtudag, 11. febrúar, kl. 8.00-9.30 undir yfirskriftinni: Fyrningarleið í sjávarútvegi? Á fundinum verða flutt þrjú erindi um áhrif fyrningarleiðar á sjávarútvegsfyrirtækin og þjóðhagsleg áhrif hennar. Fyrirlesarar eru þeir Þorvarður Gunnarsson, endurskoðandi og framkvæmdastjóri Deloitte, Jón Eðvald Friðriksson, framkvæmdastjóri FISK Seafood hf. á Sauðárkróki og Ragnar Árnason, prófessor í hagfræði við Háskóla Íslands. Fundarstjóri er Vilhjálmur Egilsson, framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins.

Aflaheimildir, sem ráðstafað verður til svokallaðra strandveiða í sumar, verða allt að 6000 tonn samkvæmt frumvarpi sem sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra hefur lagt fram á Alþingi. Þetta er veruleg aukning frá veiðunum síðasta sumar. Strandveiðitímabilið verður jafnframt lengt um einn mánuð. Þetta kemur fram í tilkynningu sjávarútvegs- og landbúnaðarráðuneytisins.

Landssamband íslenskra útvegsmanna, Farmanna- og fiskimannasamband Íslands, Sjómannasamband Íslands og VM - Félag vélstjóra og málmtæknimanna hafa sent frá sér sameiginlega áskorun til stjórnvalda um að efla starfsemi Landhelgisgæslunnar þannig að hún fái sinnt því eftirlits- og öryggishlutverki sem henni er ætlað samkvæmt lögum. Áskorunin er svohljóðandi:

Þvert á yfirlýsingar í umræðu að undanförnu um að lítið framboð á fiski hafi háð fiskvinnslufyrirtækjum án útgerðar var framboð á innlendum fiskmörkuðum á síðasta ári meira en það hefur verið allt frá árinu 2003. Þetta kemur fram í frétt á vef Fiskmarkaðs Íslands.

„Ég held enn í þá von að rökstuddur málflutningur þeirra sem vara við fyrningu aflaheimilda nái eyrum þeirra sem nú hafa örlög sjávarútvegsins í hendi sér. Ef ekki væri fyrir þessa von væri ég þegar búinn að gera starfsfólki okkar, mörgu til áratuga, ljóst hvaða áhætta fylgdi því að starfa áfram hjá okkur. Ég á mér þá ósk, að enginn þeirra þúsunda starfsmanna, sem vinna hjá sjávarútvegsfyrirtækjum um land allt, þurfi nokkurn tímann að mæta á starfsmannafund þar sem þetta er fundarefnið."

„Þetta kemur mér auðvitað ekkert á óvart en eftir því sem dýpra er kafað  ofan í gögnin sem fyrir liggja um um strandveiðarnar síðasta sumar kemur betur og betur í ljós að markmiðin með þessum veiðum hafa á engan hátt gengið eftir," segir Einar Valur Kristjánsson, framkvæmdastjóri Hraðfrystihússins - Gunnvarar hf. á Ísafirði.

Aflinn sem strandveiðibátarnir veiddu síðastliðið sumar og var landað á Ísafirði, var allur seldur beint til aðila utan löndunarhafnar. Sömu sögu má segja um Bíldudal, Þingeyri, Norðurfjörð, Hólmavík og Patreksfjörð. Frá þessu er greint í frétt á vef Bæjarins Besta á Ísafirði fyrr í dag.

„Þegar menn hófu veiðar á þessum tegundum [kolmunna og úthafskarfa] var það vegna þess að verkefnaskortur var hjá skipunum. Það þurfti mikið áræði og kjark til þess að fara í þessar veiðar. Kostnaður var gríðarlegur og innkoman að sama skapi mjög lítil. Sjómenn og útgerðarmenn á þessum skipum báru lítið úr býtum lengi vel. Með miklum dugnaði og fórnarkostnaði tókst mönnum sem betur fer að ná tökum á þessum veiðum," skrifar Ólafur Ágúst Einarsson, skipstjóri á Álsey VE 2, í grein sem birtist fyrir helgina. Grein hans má lesa í heild hér á eftir:

Á fundi Úrskurðarnefndar sjómanna og útvegsmanna var ákveðið að hækka verð á slægðum og óslægðum þorski, sem sem ráðstafað er til eigin vinnslu eða seldur til skyldra aðila, um 9%. Verð á slægðri og óslægðri ýsu var hækkað um 10% og verð á karfa um 5%. Verð þetta gildir frá og með deginum í dag, 1. febrúar 2010.

„Nú kann að vera að stjórnvöld vilji auka nytina fyrir sameiginlegan sjóð landsmanna hjá þeirri gjöfulu mjólkurkú sem íslenskur sjávarútvegur er. Til þess kunna að vera leiðir. Sú leið stjórnvalda, sem nú er til umræðu, má helst líkja við bóndann sem veltir því fyrir sér að skjóta mjólkurkúna sína í hausinn, til að athuga hvort hún bæti ekki við sig í afurðum," skrifar Jón Guðmann Pétursson, framkvæmdastjóri Hampiðjunnar í grein sem birtist fyrir helgina. Greinin er birt hér í heild með góðfúslegu leyfi hans: